Bảng xếp hạng đại học thế giới QS năm 2027 vừa được công bố vào ngày 18/6 mang đến những tín hiệu không mấy khả quan cho giáo dục Việt Nam. Quốc gia có 9 đại diện góp mặt, giảm một trường so với năm ngoái. Xu thế sụt giảm thứ hạng đang bao trùm lên phần lớn các cơ sở đào tạo trong nước, tương tự tình hình diễn ra tại một bảng xếp hạng danh giá khác hồi đầu năm.
Dẫn đầu nhóm trường Việt Nam vẫn là Đại học Duy Tân, tuy nhiên đơn vị này đã giảm 22 bậc. Đại học Tôn Đức Thắng ghi nhận bước lùi sâu hơn 100 bậc, xuống nhóm 801-850 thế giới. Hai trường Đại học Cần Thơ và Đại học Công nghiệp TP HCM cũng đồng loạt đi xuống, rơi từ nhóm 1.201-1.400 xuống phân khúc 1.401+. Kỳ xếp hạng này còn vắng bóng hai tên tuổi quen thuộc là Đại học Huế và Đại học Đà Nẵng, song lại có sự xuất hiện lần đầu của Đại học Công nghệ TP HCM tại nhóm 1.401+.
Ở chiều ngược lại, Việt Nam ghi nhận hai điểm sáng thăng tiến hiếm hoi. Đại học Quốc gia Hà Nội cải thiện nhẹ khi vươn từ nhóm 761-770 lên 751-760 để vững vàng ở vị trí thứ hai cả nước. Ấn tượng nhất là Đại học Bách khoa Hà Nội khi có bước nhảy vọt mạnh mẽ từ nhóm 1.201-1.400 lên nhóm 1.001-1.200 thế giới.
Sự thoái lui diện rộng này không chỉ giới hạn ở bảng xếp hạng của QS. Trước đó vào tháng 4, tại bảng xếp hạng đại học châu Á do tổ chức Times Higher Education (THE) công bố, phần lớn trong số 11 trường Việt Nam tham gia cũng bị sụt giảm thứ hạng, bao gồm cả đơn vị dẫn đầu là Đại học Kinh tế TP HCM.
QS hiện thuộc top bốn tổ chức xếp hạng đại học hàng đầu thế giới, bên cạnh THE, CWUR và ARWU. Kỳ đánh giá năm 2027 của tổ chức này đã thực hiện khảo sát trên hơn 1.500 cơ sở giáo dục, với 90 thành viên mới đến từ 40 quốc gia và vùng lãnh thổ. Kết quả xếp hạng được tính toán dựa trên 9 tiêu chí cụ thể; trong đó danh tiếng học thuật chiếm tỷ trọng cao nhất (30%), theo sau là số trích dẫn khoa học trên mỗi giảng viên (20%). Các chỉ số còn lại bao gồm uy tín tuyển dụng, tỷ lệ giảng viên/sinh viên, tính quốc tế, mạng lưới nghiên cứu quốc tế, kết quả việc làm và tính bền vững, chiếm trọng số dao động từ 5% đến 15%.
Trên quy mô toàn cầu, có tổng cộng 400 trường học được thăng hạng. Trung Quốc dẫn đầu về số lượng trường tiến bộ, trong khi Azerbaijan đạt tỷ lệ cải thiện thứ hạng cao nhất (89%). Điểm chung của các trường vươn lên này là nỗ lực tối ưu hóa hiệu suất nghiên cứu khoa học cùng các chỉ số phát triển bền vững. Tại nhóm dẫn đầu, Viện Công nghệ Massachusetts (MIT) tiếp tục giữ vững ngôi vương suốt 15 năm liên tiếp. Theo sát phía sau lần lượt là Đại học Hoàng gia London, Stanford, Oxford và Harvard với thứ hạng hoàn toàn giữ nguyên so với năm ngoái.
